Dokument z Biblioteki Narodowej Hiszpanii zmieni pogląd na osiągnięcia Galileusza?
7 września 2026, 14:04Wicekról Nowej Hiszpanii, Antonio Sebastián Álvarez de Toledo y Salazar, niezbyt wierzył w czyste intencje przybysza, dominikanina Ignacio Muñoza. Duchowny przybył do Nowej Hiszpanii podczas podróży z Filipin do Madrytu. Jego wyprawę hojnie finansowała korona, zainteresowana obiecanym przez Muñoza usprawnieniem żeglugi. Jednak de Toledo powątpiewał w kompetencje naukowe zakonnika, podejrzewając, że jego naukowe projekty miały być tylko przykrywką dla zdobycia pieniędzy na wyjazd z Filipin. Dlatego poddał Muñoza kilku próbom. Jedną z nich, odbytą 8 sierpnia 1666 roku było rozebranie i opisanie lunety posiadanej przez wicekróla. Zakonnik rozebrał instrument, sporządził rysunki i opisał jego konstrukcję. Pozostawił też informację, która może wpłynąć na postrzeganie osiągnięć Galileusza. Nieznany dotychczas opis zwrócił uwagę José Maríi Moreno Madrida z Uniwersytetu w Limerick.
Ryby walczą jak jelenie czy barany
11 czerwca 2012, 16:07Nacieranie na przeciwnika głową kojarzy się właściwie wyłącznie ze zwierzętami wyposażonymi w rogi. Okazuje się jednak, że tę samą strategię - tyle że z dużymi naroślami na czole zamiast rogów - stosują samce papugoryb Bolbometopon muricatum. Ich "tryknięcia" są nie tylko widowiskowe, ale i naprawdę głośne.
Olbrzymia głowa dłuta Majów
27 stycznia 2010, 17:16Hiszpańscy naukowcy z politechniki i uniwersytetu w Walencji znaleźli w północnej Gwatemali (w pobliżu granicy z Meksykiem) stiukową rzeźbę głowy, która mierzy u podstawy 3 metry. Przez wiele lat znajdowała się ona pod gęstą warstwą roślinności. Odkrycie to sugeruje, że wspomniane okolice stanowiły część miasta Majów.
Dźwięk i grafen remedium na nadmiar ciepła
29 kwietnia 2010, 11:52Boris Yakobson, fizyk z Rice University, i jego studenci opracowali teoretyczny model pokazujący, że fale dźwiękowe wędrujące w grafenie mogą wspomagać chłodzenie układów elektronicznych.
Problem z przewagą automatyzmów
6 września 2010, 11:31Ludzie z chorobą Parkinsona lepiej od zdrowych radzą sobie ze zautomatyzowanymi zadaniami, ale mają poważne problemy z przełączaniem się z zadania prostego na trudne.
Słońce niezwykle spokojne
13 listopada 2013, 12:31Naukowcy są zdumieni tym, co dzieje się ze Słońcem. Na naszej gwieździe pojawia się o połowę plam mniej niż zwykle. Na podstawie danych historycznych wiadomo, że obecnie Słońce wchodzi w szczyt aktywności swojego 11-letniego cyklu. David Hathaway, szef grupy zajmującej się fizyką Słońca w Marshall Space Flight Center stwierdził, że obecny szczyt aktywności jest najsłabszy od 200 lat.
Metamateriał na fotonicznym chipie
21 października 2015, 11:08Wiek XXI nie będzie prawdopodobnie wiekiem elektroniki, lecz fotoniki. A w znacznej mierze może się do tego przyczynić najnowsze osiągnięcie naukowców z Harvard John A. Paulson School of Engineering and Applied Sciences (SEAS). Są oni pierwszymi, którzy zintegrowali na układzie scalonym metamateriał o współczynniku załamania światła wynoszącym 0. Oznacza to, że światło może osiągać w nim maksymalną prędkość fazową.
Płuca – ważny ośrodek... produkcji krwi
23 marca 2017, 12:56Dzięki zastosowaniu nowoczesnych technik obrazowania naukowcy z Uniwersytetu Kalifornijskiego w San Francisco odkryli, że płuca odgrywają nieznaną dotychczas rolę w produkcji krwi. Badanie na myszach wykazało, że w płucach powstaje ponad połowa trombocytów
Choroby przyzębia wiążą się z podwyższonym ryzykiem nadciśnienia
25 września 2019, 11:20Osoby z chorobami przyzębia (periodontopatiami) wydają się bardziej zagrożone nadciśnieniem. Obserwowaliśmy zależność liniową: im cięższa periodontopatia, tym wyższe prawdopodobieństwo nadciśnienia - podkreśla prof. Francesco D'Aiuto z Uniwersyteckiego College'u Londyńskiego (UCL).

